⚠️ ਇਹ ਪੰਨਾ ਤੁਹਾਨੂੰ Atovia ਦੇ ਭਾਈਵਾਲਾਂ ਅਤੇ ਐਫੀਲੀਏਟ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਇਹਨਾਂ ਲਿੰਕਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਲਈ ਐਫੀਲੀਏਟ ਭਾਈਵਾਲਾਂ ਤੋਂ ਕਮਿਸ਼ਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਛੋਟ ਦੀਆਂ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ਾਂ ਨੀਤੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਬਦਲ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ! ਯਕੀਨ ਰੱਖੋ, ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕੋਈ ਵਾਧੂ ਖਰਚ ਨਹੀਂ ਹੈ! ਅਸੀਂ ਉਮੀਦ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਸਹੀ ਆਈਟਮਾਂ ਲੱਭਣ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡਾ ਸਮਾਂ ਬਚਾਏਗਾ!
ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕਿਰਾਏ ‘ਤੇ ਘਰ ਲੈਣਾ ਔਖਾ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਬਜਟ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ, ਡੀਲਰ, ਸਮਝੌਤੇ ਅਤੇ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਦੇ ਸਵਾਲ। ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਾਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸਾਫ਼ ਕਦਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਗਾਈਡ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਬਜਟ ਤੈਅ ਕਰਨ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਚਾਬੀ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕੰਮਾਂ ਤੱਕ ਹਰ ਪੜਾਅ ਸਰਲ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਸਮਝਾਵਾਂਗੇ। ਲੇਖ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਤੁਸੀਂ ਬਜਟ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼, ਮੁਆਇਨੇ ਅਤੇ ਸਮਝੌਤੇ ਬਾਰੇ ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲੈ ਸਕੋਗੇ।
- ਕਿਰਾਏ ‘ਤੇ ਘਰ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣਾ ਬਜਟ ਤੈਅ ਕਰੋ
- ਆਪਣੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਅਤੇ ਪਸੰਦਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਬਣਾਓ
- ਸਹੀ ਇਲਾਕਾ ਅਤੇ ਸਥਾਨ ਚੁਣੋ
- ਲੋੜੀਂਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਤਿਆਰ ਰੱਖੋ
- ਅਪਾਰਟਮੈਂਟ ਕਿੱਥੇ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਲੱਭੀਏ
- ਮੁਆਇਨੇ ਸਮੇਂ ਕੀ-ਕੀ ਜਾਂਚਣਾ ਹੈ (ਚੈੱਕਲਿਸਟ)
- ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਅਤੇ ਕਿਰਾਇਆ ਤੈਅ ਕਰਨਾ
- ਕਿਰਾਇਆ ਸਮਝੌਤਾ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ
- ਕਿਰਾਏ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਕਲਪਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ
- ਚਾਬੀ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕੰਮ
- ਆਮ ਗ਼ਲਤੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ
- ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
- ਘਰ ਲੱਭਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬਜਟ ਤੈਅ ਕਰੋ, ਕਿਰਾਏ ਦੇ ਨਾਲ ਬਾਕੀ ਖ਼ਰਚੇ ਵੀ ਗਿਣੋ।
- ਪਛਾਣ, ਪਤੇ ਅਤੇ ਆਮਦਨ ਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਤਿਆਰ ਰੱਖੋ।
- ਮੁਆਇਨਾ ਚੈੱਕਲਿਸਟ ਨਾਲ ਕਰੋ ਅਤੇ ਘਰ ਦੀ ਹਾਲਤ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਖਿੱਚੋ।
- ਹਰ ਸਹਿਮਤੀ ਲਿਖਤ ਵਿੱਚ ਲਓ, ਜ਼ੁਬਾਨੀ ਵਾਅਦੇ ‘ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਾ ਕਰੋ।
- ਸਮਝੌਤਾ ਪੂਰਾ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਹੀ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕਰੋ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰੋ।
ਕਿਰਾਏ ‘ਤੇ ਘਰ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣਾ ਬਜਟ ਤੈਅ ਕਰੋ
ਘਰ ਦੇਖਣ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਤੈਅ ਕਰੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਕਿੰਨਾ ਖ਼ਰਚ ਸੌਖ ਨਾਲ ਝੱਲ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਬਜਟ ਸਾਫ਼ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਅਜਿਹੇ ਘਰ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਗੁਆਉਂਦੇ ਜੋ ਤੁਹਾਡੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹਨ।
ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਆਮਦਨ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਿਰਾਏ ਦਾ ਆਮ ਅਨੁਪਾਤ
ਇੱਕ ਆਮ ਸੁਝਾਅ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕਿਰਾਇਆ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਆਮਦਨ ਦੇ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਤੱਕ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ। ਇਹ ਕੋਈ ਕਾਨੂੰਨੀ ਨਿਯਮ ਨਹੀਂ, ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਮੋਟਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਹੋਰ ਵੱਡੇ ਖ਼ਰਚੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿਸ਼ਤਾਂ ਜਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਪੈਸੇ ਭੇਜਣੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਹਿੱਸਾ ਹੋਰ ਘੱਟ ਰੱਖਣਾ ਸਮਝਦਾਰੀ ਹੈ।
ਕਿਰਾਏ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬਿਜਲੀ, ਪਾਣੀ, ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੇ ਖ਼ਰਚੇ
ਕਿਰਾਏ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਰ ਖ਼ਰਚੇ ਵੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਗਿਣ ਲਓ:
- ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਬਿੱਲ (ਪੁੱਛੋ ਕਿ ਮੀਟਰ ਵੱਖਰਾ ਹੈ ਜਾਂ ਸਾਂਝਾ)
- ਸੋਸਾਇਟੀ ਜਾਂ ਇਮਾਰਤ ਦਾ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਖ਼ਰਚਾ
- ਗੈਸ ਸਿਲੰਡਰ ਜਾਂ ਪਾਈਪ ਗੈਸ
- ਇੰਟਰਨੈੱਟ, ਕੇਬਲ ਅਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਰੀਚਾਰਜ
- ਆਉਣ-ਜਾਣ ਦਾ ਖ਼ਰਚਾ
ਸੁਰੱਖਿਆ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਅਤੇ ਪਹਿਲੇ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਕਿਰਾਏ ਲਈ ਇਕੱਠੀ ਰਕਮ
ਘਰ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਵੇਲੇ ਇੱਕੋ ਵਾਰ ਵੱਡੀ ਰਕਮ ਦੇਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ, ਪਹਿਲੇ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਕਿਰਾਇਆ, ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਖ਼ਰਚਾ ਅਤੇ ਜੇ ਡੀਲਰ ਰਾਹੀਂ ਲੈ ਰਹੇ ਹੋ ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਫ਼ੀਸ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਕਿੰਨੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਅਨੁਸਾਰ ਬਦਲਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਪੁੱਛ ਕੇ ਆਪਣੀ ਬੱਚਤ ਤਿਆਰ ਰੱਖੋ।

ਆਪਣੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਅਤੇ ਪਸੰਦਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਬਣਾਓ
ਹਰ ਘਰ ਹਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਕਾਗਜ਼ ‘ਤੇ ਜਾਂ ਮੋਬਾਈਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਲਿਖ ਲਓ, ਤਾਂ ਜੋ ਘਰ ਦੇਖਦੇ ਸਮੇਂ ਤੁਸੀਂ ਸ਼ੋਭਾ ਦੇਖ ਕੇ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਲੋੜ ਦੇਖ ਕੇ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰੋ।
ਕਮਰਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ, ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਆਕਾਰ ਅਤੇ ਪਾਰਕਿੰਗ ਦੀ ਲੋੜ
ਸੋਚੋ ਕਿ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੇ ਲੋਕ ਰਹਿਣਗੇ, ਕਿੰਨੇ ਕਮਰੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੀ ਸਕੂਟਰ ਜਾਂ ਕਾਰ ਖੜ੍ਹੀ ਕਰਨ ਲਈ ਥਾਂ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਘਰੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸ਼ਾਂਤ ਕੋਨਾ ਅਤੇ ਚੰਗਾ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਵੀ ਲੋੜ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਪਾਓ।
ਜ਼ਰੂਰੀ ਸ਼ਰਤਾਂ ਬਨਾਮ ਹੋ ਸਕੇ ਤਾਂ ਚੰਗੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ
ਸੂਚੀ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੋ। ਪਹਿਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹੋਣ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰ ਸਪਲਾਈ ਜਾਂ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਲਈ ਹੇਠਲੀ ਮੰਜ਼ਿਲ। ਦੂਜੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਰੱਖੋ ਜੋ ਮਿਲ ਜਾਣ ਤਾਂ ਚੰਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਬਾਲਕੋਨੀ ਜਾਂ ਲਿਫ਼ਟ। ਇਸ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਵੇਲੇ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਨਾ ਸੌਖਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਕੱਲੇ ਰਹਿਣਾ ਜਾਂ ਸਾਂਝੇਦਾਰ (ਰੂਮਮੇਟ) ਨਾਲ ਰਹਿਣਾ
ਸਾਂਝੇਦਾਰ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਕਿਰਾਇਆ ਅਤੇ ਖ਼ਰਚੇ ਵੰਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਨਿੱਜਤਾ ਘਟਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਸਾਂਝੇਦਾਰ ਨਾਲ ਰਹਿਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਿਰਾਏ ਦੀ ਵੰਡ, ਸਫ਼ਾਈ ਦੀ ਵਾਰੀ ਅਤੇ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਬਾਰੇ ਨਿਯਮ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਤੈਅ ਕਰ ਲਓ, ਅਤੇ ਹੋ ਸਕੇ ਤਾਂ ਲਿਖ ਲਓ।
ਸਹੀ ਇਲਾਕਾ ਅਤੇ ਸਥਾਨ ਚੁਣੋ
ਚੰਗਾ ਘਰ ਗ਼ਲਤ ਥਾਂ ‘ਤੇ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਰੋਜ਼ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਔਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਲਾਕਾ ਚੁਣਦੇ ਸਮੇਂ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦੇਖੋ।
ਕੰਮ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੀ ਥਾਂ ਤੱਕ ਦੂਰੀ ਅਤੇ ਆਉਣ-ਜਾਣ ਦਾ ਸਮਾਂ
ਨਕਸ਼ੇ ‘ਤੇ ਦੂਰੀ ਘੱਟ ਲੱਗ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਸਵੇਰ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਦੀ ਭੀੜ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਰ ਲੰਮਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੋ ਸਕੇ ਤਾਂ ਘਰ ਪੱਕਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਸਫ਼ਰ ਕਰ ਕੇ ਦੇਖੋ।
ਬਾਜ਼ਾਰ, ਹਸਪਤਾਲ, ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਆਵਾਜਾਈ ਦੀ ਨੇੜਤਾ
ਰੋਜ਼ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਸਬਜ਼ੀ, ਦਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਸਕੂਲ, ਪੈਦਲ ਜਾਂ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਫ਼ਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਣ ਤਾਂ ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਪੈਸਾ ਦੋਵੇਂ ਬਚਦੇ ਹਨ। ਬੱਸ ਜਾਂ ਆਟੋ ਮਿਲਣ ਦੀ ਸੌਖ ਵੀ ਪੁੱਛੋ।

ਇਲਾਕੇ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ੋਰ-ਸ਼ਰਾਬੇ ਦੀ ਜਾਂਚ
ਦਿਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਰਾਤ ਨੂੰ ਵੀ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚੱਕਰ ਲਗਾਓ। ਗਲੀ ਵਿੱਚ ਰੌਸ਼ਨੀ, ਆਵਾਜਾਈ ਦਾ ਸ਼ੋਰ, ਨੇੜੇ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਅਤੇ ਗੁਆਂਢੀਆਂ ਦੇ ਵਿਹਾਰ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਪਤਾ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੁਆਂਢ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਕਿਸੇ ਇੱਕ-ਦੋ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨਾ ਵੀ ਕੰਮ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਲੋੜੀਂਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਤਿਆਰ ਰੱਖੋ
ਚੰਗਾ ਘਰ ਮਿਲਣ ‘ਤੇ ਦੇਰੀ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਇਸ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਕਾਪੀਆਂ ਅਤੇ ਫ਼ੋਨ ਵਿੱਚ ਸਕੈਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਤਿਆਰ ਰੱਖੋ।
ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਪਤੇ ਦਾ ਸਬੂਤ
ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਆਧਾਰ ਕਾਰਡ, ਵੋਟਰ ਕਾਰਡ, ਡਰਾਈਵਿੰਗ ਲਾਇਸੈਂਸ ਜਾਂ ਪਾਸਪੋਰਟ ਵਰਗੇ ਪਛਾਣ ਪੱਤਰ ਅਤੇ ਪੱਕੇ ਪਤੇ ਦਾ ਸਬੂਤ ਮੰਗਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਾਲ ਕੁਝ ਪਾਸਪੋਰਟ ਸਾਈਜ਼ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵੀ ਰੱਖੋ।

ਆਮਦਨ ਦਾ ਸਬੂਤ (ਤਨਖ਼ਾਹ ਪਰਚੀ, ਬੈਂਕ ਸਟੇਟਮੈਂਟ, ਨੌਕਰੀ ਪੱਤਰ)
ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕਿਰਾਇਆ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਦੇ ਸਕੋਗੇ। ਇਸ ਲਈ ਤਨਖ਼ਾਹ ਪਰਚੀ, ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੀ ਬੈਂਕ ਸਟੇਟਮੈਂਟ ਜਾਂ ਨੌਕਰੀ ਪੱਤਰ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਸਬੂਤ ਜਾਂ ਦਾਖ਼ਲੇ ਦਾ ਪੱਤਰ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਪਿਛਲੇ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਜਾਂ ਨਿੱਜੀ ਹਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਪਿਛਲੇ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ, ਦਫ਼ਤਰ ਦੇ ਕਿਸੇ ਸਾਥੀ ਜਾਂ ਜਾਣਕਾਰ ਦਾ ਨਾਂ ਅਤੇ ਫ਼ੋਨ ਨੰਬਰ ਤਿਆਰ ਰੱਖੋ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਚੰਗੇ ਸੁਭਾਅ ਬਾਰੇ ਦੱਸ ਸਕੇ। ਹਵਾਲੇ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸ ਦੇਣਾ ਸਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਪੁਲਿਸ ਤਸਦੀਕ ਫਾਰਮ ਬਾਰੇ ਸਥਾਨਕ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ
ਕਈ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਕਿਰਾਏਦਾਰ ਦੀ ਪੁਲਿਸ ਤਸਦੀਕ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਅਤੇ ਫਾਰਮ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਸਥਾਨਕ ਥਾਣੇ ਜਾਂ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਤੋਂ ਪੁੱਛ ਲਓ।
ਅਪਾਰਟਮੈਂਟ ਕਿੱਥੇ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਲੱਭੀਏ
ਆਨਲਾਈਨ ਪੋਰਟਲ, ਪ੍ਰਾਪਰਟੀ ਡੀਲਰ, ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਅਤੇ “ਕਿਰਾਏ ਲਈ” ਬੋਰਡ
ਘਰ ਲੱਭਣ ਦੇ ਕਈ ਰਾਹ ਹਨ। ਆਨਲਾਈਨ ਪੋਰਟਲ ‘ਤੇ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਟਰਾਂ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਸੌਖੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀ ਡੀਲਰ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਹਾਲਾਤ ਦਾ ਪਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ, ਦੋਸਤਾਂ ਅਤੇ ਦਫ਼ਤਰ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਮਿਲਿਆ ਘਰ ਅਕਸਰ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਸੰਦ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਪੈਦਲ ਘੁੰਮ ਕੇ ਗੇਟਾਂ ਅਤੇ ਕੰਧਾਂ ‘ਤੇ ਲੱਗੇ “ਕਿਰਾਏ ਲਈ” ਬੋਰਡ ਵੀ ਦੇਖੋ।

ਡੀਲਰ ਦੀ ਫ਼ੀਸ (ਬ੍ਰੋਕਰੇਜ) ਬਾਰੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸਪਸ਼ਟ ਗੱਲ ਕਰਨਾ
ਡੀਲਰ ਰਾਹੀਂ ਘਰ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪੁੱਛ ਲਓ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਫ਼ੀਸ ਕਿੰਨੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਕਦੋਂ ਦੇਣੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਦੇਣੀ ਹੈ। ਇਹ ਗੱਲ ਘਰ ਪਸੰਦ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਹੀਂ, ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਲਓ, ਅਤੇ ਹੋ ਸਕੇ ਤਾਂ ਸੁਨੇਹੇ ਰਾਹੀਂ ਲਿਖਤ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ।
ਧੋਖਾਧੜੀ ਵਾਲੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਤੋਂ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹੋ:
- ਕਿਰਾਇਆ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਘਰਾਂ ਨਾਲੋਂ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੋਵੇ।
- ਘਰ ਦਿਖਾਏ ਬਿਨਾਂ ਹੀ ਅਗਾਊਂ ਰਕਮ ਜਾਂ “ਬੁਕਿੰਗ” ਦੇ ਪੈਸੇ ਮੰਗੇ ਜਾਣ।
- ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਆਪ ਨਾ ਮਿਲੇ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਫ਼ੋਨ ਜਾਂ ਸੁਨੇਹੇ ‘ਤੇ ਗੱਲ ਕਰੇ।
- ਤਸਵੀਰਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ਦੀਆਂ ਲੱਗਣ ਜਾਂ ਪਤਾ ਸਾਫ਼ ਨਾ ਦੱਸਿਆ ਜਾਵੇ।
ਮੁਆਇਨੇ ਸਮੇਂ ਕੀ-ਕੀ ਜਾਂਚਣਾ ਹੈ (ਚੈੱਕਲਿਸਟ)
ਘਰ ਦੇਖਣ ਜਾਓ ਤਾਂ ਜਲਦੀ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਕਮਰੇ ਦੇਖ ਕੇ ਨਾ ਮੁੜੋ। ਹੇਠ ਲਿਖੀ ਸੂਚੀ ਨਾਲ ਲੈ ਜਾਓ ਅਤੇ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਚੀਜ਼ ਜਾਂਚੋ।

🛒 ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤਾ ਉਤਪਾਦ
ਕੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਲ੍ਹ, ਛੱਤ ਤੋਂ ਰਿਸਾਅ, ਤਰੇੜਾਂ
- ਕੰਧਾਂ ਦੇ ਕੋਨਿਆਂ ਅਤੇ ਛੱਤ ਵੱਲ ਦੇਖੋ ਕਿ ਕੋਈ ਧੱਬੇ ਜਾਂ ਸਿੱਲ੍ਹ ਤਾਂ ਨਹੀਂ।
- ਅਲਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਅਤੇ ਗ਼ੁਸਲਖ਼ਾਨੇ ਦੀ ਛੱਤ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰੋ।
- ਵੱਡੀਆਂ ਤਰੇੜਾਂ ਹੋਣ ਤਾਂ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛੋ।
ਨਲਕੇ, ਪਾਣੀ ਦਾ ਦਬਾਅ, ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਸਵਿੱਚ ਅਤੇ ਪਲੱਗ, ਗੀਜ਼ਰ, ਪੱਖੇ
- ਸਾਰੇ ਨਲਕੇ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਦਬਾਅ ਅਤੇ ਨਿਕਾਸ ਦੇਖੋ।
- ਸਵਿੱਚ, ਪਲੱਗ ਪੁਆਇੰਟ, ਬੱਤੀਆਂ ਅਤੇ ਪੱਖੇ ਚਲਾ ਕੇ ਦੇਖੋ।
- ਗੀਜ਼ਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਮਾਨ ਚੱਲਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਜਾਂਚੋ।
ਖਿੜਕੀਆਂ, ਤਾਲੇ, ਹਵਾ-ਰੋਸ਼ਨੀ ਅਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਨੈੱਟਵਰਕ
- ਦਰਵਾਜ਼ਿਆਂ ਅਤੇ ਖਿੜਕੀਆਂ ਦੇ ਤਾਲੇ ਅਤੇ ਕੁੰਡੀਆਂ ਠੀਕ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।
- ਦਿਨ ਵੇਲੇ ਕਮਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰੌਸ਼ਨੀ ਅਤੇ ਹਵਾ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਕਿਵੇਂ ਹੈ।
- ਘਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮੋਬਾਈਲ ਨੈੱਟਵਰਕ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਠੀਕ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।

ਮੁਆਇਨੇ ਦੌਰਾਨ ਤਸਵੀਰਾਂ ਖਿੱਚ ਕੇ ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਤ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਰੱਖਣਾ
ਜੋ ਵੀ ਨੁਕਸ ਦਿਸੇ, ਉਸ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਜਾਂ ਵੀਡੀਓ ਬਣਾ ਲਓ ਅਤੇ ਤਾਰੀਖ਼ ਸਮੇਤ ਸੰਭਾਲੋ। ਇਹ ਰਿਕਾਰਡ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਵਾਪਸੀ ਵੇਲੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਵਿਵਾਦ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਅੱਜ ਹੀ ਆਪਣੀ ਮੁਆਇਨਾ ਚੈੱਕਲਿਸਟ ਤਿਆਰ ਕਰੋ, ਫ਼ੋਨ ਵਿੱਚ ਸੰਭਾਲੋ ਅਤੇ ਅਗਲਾ ਘਰ ਦੇਖਣ ਇਸੇ ਸੂਚੀ ਨਾਲ ਜਾਓ।
ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਅਤੇ ਕਿਰਾਇਆ ਤੈਅ ਕਰਨਾ
ਕਿਰਾਇਆ, ਸਾਲਾਨਾ ਵਾਧਾ ਅਤੇ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਖ਼ਰਚੇ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਦੇ ਸੁਝਾਅ
ਗੱਲਬਾਤ ਸਹਿਜ ਅਤੇ ਇੱਜ਼ਤ ਨਾਲ ਕਰੋ। ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਸਮਾਨ ਘਰਾਂ ਦੇ ਕਿਰਾਏ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਾਲ ਰੱਖੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਠੋਸ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਗੱਲ ਕਰ ਸਕੋ। ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਰਹਿਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਾਂ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਕਿਰਾਇਆ ਦੇਣ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਿਰਾਏ ਵਿੱਚ ਸਾਲਾਨਾ ਵਾਧਾ ਹੋਵੇਗਾ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਕਿੰਨਾ, ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਖ਼ਰਚਾ ਕਿਰਾਏ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜਾਂ ਵੱਖਰਾ, ਇਹ ਸਭ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਲਓ।
ਮੁਰੰਮਤ ਅਤੇ ਰੰਗ-ਰੋਗਨ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਕਿਸ ਦੀ
ਪੁੱਛੋ ਕਿ ਛੋਟੀ ਮੁਰੰਮਤ ਕੌਣ ਕਰਵਾਏਗਾ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਮੁਰੰਮਤ ਦਾ ਖ਼ਰਚਾ ਕੌਣ ਚੁੱਕੇਗਾ। ਇਹ ਵੀ ਪੁੱਛੋ ਕਿ ਘਰ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੋਈ ਕੰਮ, ਜਿਵੇਂ ਰੰਗ-ਰੋਗਨ ਜਾਂ ਟੁੱਟੀ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ, ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਕਰਵਾ ਕੇ ਦੇਵੇਗਾ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।
ਹਰ ਸਹਿਮਤੀ ਨੂੰ ਲਿਖਤ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ
ਜੋ ਵੀ ਵਾਅਦਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਲਿਖਤੀ ਸੁਨੇਹੇ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕਰਵਾਓ। ਸਮਾਂ ਬੀਤਣ ਨਾਲ ਜ਼ੁਬਾਨੀ ਗੱਲਾਂ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਤਲਬ ਬਦਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਕਿਰਾਇਆ ਸਮਝੌਤਾ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ
ਕਿਰਾਇਆ ਸਮਝੌਤਾ ਤੁਹਾਡੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਹੈ। ਦਸਤਖ਼ਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਪੜ੍ਹੋ ਅਤੇ ਜੋ ਸਮਝ ਨਾ ਆਵੇ, ਉਹ ਪੁੱਛੋ।
ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਮਿਆਦ, ਨੋਟਿਸ ਮਿਆਦ ਅਤੇ ਲਾਕ-ਇਨ ਸ਼ਰਤਾਂ
ਦੇਖੋ ਕਿ ਸਮਝੌਤਾ ਕਿੰਨੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਹੈ, ਘਰ ਖ਼ਾਲੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿੰਨਾ ਨੋਟਿਸ ਦੇਣਾ ਪਵੇਗਾ ਅਤੇ ਕੀ ਕੋਈ ਲਾਕ-ਇਨ ਮਿਆਦ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਛੱਡਣ ‘ਤੇ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨੋਟਿਸ ਦੇ ਦਿਨ ਹਰ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਹਿੱਸਾ ਖ਼ਾਸ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ।
ਸੁਰੱਖਿਆ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਦੀ ਰਕਮ ਅਤੇ ਵਾਪਸੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ
ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਦੀ ਰਕਮ, ਉਹ ਕਦੋਂ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਵਾਪਸ ਮਿਲੇਗੀ ਅਤੇ ਕਿਹੜੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਰਕਮ ਕੱਟੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਸਭ ਸਾਫ਼ ਲਿਖਿਆ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਮਾਡਲ ਟੈਨੈਂਸੀ ਐਕਟ, 2021 ਵਿੱਚ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਘਰ ਲਈ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਦੀ ਹੱਦ ਦੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਕਿਰਾਏ ਤੱਕ ਰੱਖੀ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ ਹੋਵੇ।
ਸਟੈਂਪ ਪੇਪਰ ਅਤੇ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਦੇ ਨਿਯਮ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ
ਸਟੈਂਪ ਡਿਊਟੀ ਦੀ ਦਰ ਅਤੇ ਨਿਯਮ ਹਰ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਦੇ ਨਿਯਮ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰੋ। ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕਾਨੂੰਨ, 1908 ਅਨੁਸਾਰ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਿਆਦ ਦੇ ਕਿਰਾਇਆ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਮਝੌਤੇ 11 ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਤੁਹਾਡੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜਾ ਕਿਰਾਇਆ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਹੈ, ਇਹ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਾਈਟ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵਕੀਲ ਤੋਂ ਪੁੱਛ ਲਓ।

ਮਹਿਮਾਨਾਂ, ਪਾਲਤੂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਕਿਰਾਏ ‘ਤੇ ਦੇਣ ਸੰਬੰਧੀ ਧਾਰਾਵਾਂ
ਦੇਖੋ ਕਿ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦੇ ਠਹਿਰਨ, ਪਾਲਤੂ ਜਾਨਵਰ ਰੱਖਣ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਕਿਰਾਏ ‘ਤੇ ਦੇਣ ਬਾਰੇ ਕੀ ਲਿਖਿਆ ਹੈ। ਮਾਡਲ ਟੈਨੈਂਸੀ ਐਕਟ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਕਿਰਾਏ ‘ਤੇ ਦੇਣ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਹੈ, ਜਦ ਤੱਕ ਵੱਖਰੇ ਸਮਝੌਤੇ ਨਾਲ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਬਹੁਤੇ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹੋ ਸ਼ਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਕਿਰਾਏ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਕਲਪਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ
ਪੂਰਾ ਅਪਾਰਟਮੈਂਟ ਬਨਾਮ ਸਾਂਝਾ ਫ਼ਲੈਟ ਬਨਾਮ ਪੀ.ਜੀ.
ਹੇਠਲੀ ਸਾਰਣੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਵਿਕਲਪਾਂ ਦੇ ਆਮ ਸੁਭਾਅ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸਹੀ ਕਿਰਾਇਆ ਅਤੇ ਸ਼ਰਤਾਂ ਹਰ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਹਰ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
| ਪਹਿਲੂ | ਪੂਰਾ ਅਪਾਰਟਮੈਂਟ | ਸਾਂਝਾ ਫ਼ਲੈਟ | ਪੀ.ਜੀ. |
|---|---|---|---|
| ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਕਿਰਾਇਆ ਅਤੇ ਖ਼ਰਚੇ | ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ, ਸਾਰਾ ਖ਼ਰਚਾ ਆਪਣਾ | ਸਾਂਝੇਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ | ਅਕਸਰ ਕਿਰਾਏ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਜਾਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ |
| ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਨਿੱਜਤਾ | ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ | ਕਮਰਾ ਨਿੱਜੀ, ਬਾਕੀ ਥਾਂ ਸਾਂਝੀ | ਨਿਯਮ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸਖ਼ਤ, ਨਿੱਜਤਾ ਘੱਟ |
| ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਲਚਕ | ਲਿਖਤੀ ਸਮਝੌਤਾ, ਸ਼ਰਤਾਂ ਗੱਲਬਾਤ ਨਾਲ ਬਦਲ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ | ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਅਤੇ ਸਾਂਝੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਆਪਸੀ ਸਹਿਮਤੀ ਜ਼ਰੂਰੀ | ਅਕਸਰ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਅਤੇ ਛੱਡਣਾ ਸੌਖਾ |
| ਕਿਸ ਲਈ ਢੁਕਵਾਂ | ਪਰਿਵਾਰ ਜਾਂ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ | ਕੰਮਕਾਜੀ ਨੌਜਵਾਨ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ | ਨਵੇਂ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਆਏ ਇਕੱਲੇ ਵਿਅਕਤੀ |
| ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ | ਇਕੱਠੀ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਰਕਮ ਵੱਡੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ | ਸਾਂਝੇਦਾਰ ਦੇ ਵਿਹਾਰ ਅਤੇ ਭੁਗਤਾਨ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋਵੇ | ਮਿਲਣ-ਜੁਲਣ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਿਯਮ ਪਹਿਲਾਂ ਪੁੱਛੋ |

ਚਾਬੀ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕੰਮ
ਸ਼ਿਫ਼ਟ ਹੋਣ ਸਮੇਂ ਘਰ ਦੀ ਹਾਲਤ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਵਸਤੂ ਸੂਚੀ
ਸਾਮਾਨ ਲਿਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖ਼ਾਲੀ ਘਰ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓ ਬਣਾਓ। ਜੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪੱਖੇ, ਅਲਮਾਰੀਆਂ, ਫ਼ਰਨੀਚਰ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸਾਮਾਨ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਸੂਚੀ ਬਣਾ ਕੇ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਨਾਲ ਸਾਂਝੀ ਕਰੋ ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ ਧਿਰਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖਣ।
ਬਿਜਲੀ, ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਗੈਸ ਕੁਨੈਕਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਂ ਅਤੇ ਮੀਟਰ ਰੀਡਿੰਗ ਦੀ ਜਾਂਚ
ਘਰ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਸਮੇਂ ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਮੀਟਰ ਦੀ ਰੀਡਿੰਗ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਲਓ, ਤਾਂ ਜੋ ਪੁਰਾਣਾ ਬਕਾਇਆ ਤੁਹਾਡੇ ਸਿਰ ਨਾ ਪਵੇ। ਪੁੱਛੋ ਕਿ ਕੁਨੈਕਸ਼ਨ ਕਿਸ ਦੇ ਨਾਂ ‘ਤੇ ਹੈ ਅਤੇ ਬਿੱਲ ਕਿਵੇਂ ਅਤੇ ਕਦੋਂ ਦੇਣਾ ਹੈ।
ਕਿਰਾਇਆ ਦੇਣ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਅਤੇ ਰਸੀਦਾਂ ਸੰਭਾਲਣਾ
ਕਿਰਾਇਆ ਬੈਂਕ ਰਾਹੀਂ ਜਾਂ ਡਿਜੀਟਲ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦੇਣ ਨਾਲ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਰਸੀਦ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਤੋਂ ਲਓ। ਤਨਖ਼ਾਹਦਾਰ ਕਿਰਾਏਦਾਰ ਨੂੰ ਮਕਾਨ ਕਿਰਾਇਆ ਭੱਤੇ (ਐੱਚ.ਆਰ.ਏ.) ਦੀ ਛੋਟ ਲਈ ਕਿਰਾਏ ਦੀਆਂ ਰਸੀਦਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸਾਲਾਨਾ ਕਿਰਾਇਆ ₹1,00,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਦਾ ਪੈਨ ਨੰਬਰ ਵੀ ਮੰਗਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਆਪਣੇ ਦਫ਼ਤਰ ਦੇ ਲੇਖਾ ਵਿਭਾਗ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦਾ ਨਿਯਮ ਪੁੱਛ ਲਓ।
ਆਮ ਗ਼ਲਤੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ
ਜ਼ੁਬਾਨੀ ਸਮਝੌਤੇ ‘ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਨਾ
“ਠੀਕ ਹੈ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦੇਖ ਲਵਾਂਗੇ” ਵਰਗੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਵਿਵਾਦ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ। ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ, ਮੁਰੰਮਤ, ਕਿਰਾਏ ਦਾ ਵਾਧਾ ਅਤੇ ਘਰ ਖ਼ਾਲੀ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਸਭ ਲਿਖਤ ਵਿੱਚ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

ਬਿਨਾਂ ਮੁਆਇਨਾ ਕੀਤੇ ਅਗਾਊਂ ਰਕਮ ਦੇਣੀ
ਸਿਰਫ਼ ਤਸਵੀਰਾਂ ਜਾਂ ਫ਼ੋਨ ‘ਤੇ ਗੱਲ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਪੈਸੇ ਨਾ ਭੇਜੋ। ਪਹਿਲਾਂ ਆਪ ਜਾ ਕੇ ਘਰ ਦੇਖੋ, ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਮਿਲੋ ਅਤੇ ਮਾਲਕੀ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛ-ਪੜਤਾਲ ਕਰੋ, ਫਿਰ ਹੀ ਕੋਈ ਰਕਮ ਦਿਓ।
ਛੁਪੇ ਹੋਏ ਖ਼ਰਚਿਆਂ ਬਾਰੇ ਨਾ ਪੁੱਛਣਾ
ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਖ਼ਰਚਾ, ਪਾਰਕਿੰਗ ਦੀ ਫ਼ੀਸ, ਪਾਣੀ ਦਾ ਵੱਖਰਾ ਬਿੱਲ ਜਾਂ ਘਰ ਛੱਡਣ ਵੇਲੇ ਸਫ਼ਾਈ ਦਾ ਖ਼ਰਚਾ ਅਕਸਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪਤਾ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੁੱਛ ਕੇ ਸਾਰੇ ਸੰਭਾਵੀ ਖ਼ਰਚਿਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਬਣਾ ਲਓ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਸੁਰੱਖਿਆ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਿੰਨੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਪਸ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ?
ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ, ਇਲਾਕੇ ਅਤੇ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਅਨੁਸਾਰ ਬਦਲਦਾ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਡਲ ਟੈਨੈਂਸੀ ਐਕਟ ਅਪਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਘਰ ਲਈ ਇਹ ਹੱਦ ਦੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਕਿਰਾਏ ਤੱਕ ਹੈ। ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਰਕਮ ਅਤੇ ਵਾਪਸੀ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਘਰ ਛੱਡਣ ਵੇਲੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਰਸੀਦਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਪੱਖ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਕੀ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਬਿਨਾਂ ਨੋਟਿਸ ਘਰ ਖ਼ਾਲੀ ਕਰਵਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਬਿਨਾਂ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਅਤੇ ਨੋਟਿਸ ਦੇ ਕਿਰਾਏਦਾਰ ਨੂੰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਘਰੋਂ ਨਹੀਂ ਕੱਢ ਸਕਦਾ। ਨੋਟਿਸ ਦੀ ਮਿਆਦ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੇਰਵੇ ਸਮਝੌਤੇ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਰਾਜ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਵਿਵਾਦ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਵਕੀਲ ਤੋਂ ਸਲਾਹ ਲਓ।
ਕੀ ਕਿਰਾਇਆ ਸਮਝੌਤਾ ਰਜਿਸਟਰ ਕਰਵਾਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ?
ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਿਆਦ ਦੇ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਜ਼ਰੂਰੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਸੇ ਲਈ ਕਈ ਸਮਝੌਤੇ 11 ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਵੀ ਸਟੈਂਪ ਡਿਊਟੀ ਅਤੇ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਰਾਜ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਦੇ ਨਿਯਮ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰੋ।
ਕੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕਿਰਾਏਦਾਰ ਨੂੰ ਗਾਰੰਟਰ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ?
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗਾਰੰਟਰ ਦੇਣਾ ਕੋਈ ਆਮ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸ਼ਰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕ ਦੀ ਮਰਜ਼ੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਜੇ ਉਹ ਮੰਗੇ ਤਾਂ ਆਮਦਨ ਦਾ ਸਬੂਤ, ਹਵਾਲੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਜਾਣਕਾਰ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਕੇ ਉਸ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਜਿੱਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਜ਼ਰੂਰੀ ਨੋਟ: ਇਹ ਲੇਖ ਸਿਰਫ਼ ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਹੈ, ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਲਾਹ ਨਹੀਂ। ਕਿਰਾਇਆ ਕਾਨੂੰਨ, ਸਟੈਂਪ ਡਿਊਟੀ ਅਤੇ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਰਾਜ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸਮਝੌਤੇ ‘ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਥਾਨਕ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰੋ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵਕੀਲ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰੋ।
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਹੋਰ ਤੁਲਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਖਰੀਦ ਗਾਈਡ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ?